Bilim eski sevgilinizi Facebook’ta gizlice takip etmeyi neden bırakamadığınızı gösteriyor

Ayrıldıktan haftalar hatta aylar sonra eski sevgilinizin Facebook fotoğraflarına ve statüsüne gizlice baktıysanız, bunun tamamen sizin suçunuz olmadığı gerçeği sizi rahatlatabilir.

Bu yapmanızın bilimsel bir nedeni var.

İlişkilerimize “bağımlıyız”.

Yıllardır yapılan nörolojik araştırmalar, beyninizde aşık olmayla alakalı mekanizmaların, madde bağımlılığı ile alakalı mekanizmalar ile aynı olduklarını gösteriyor. Bilimadamlarına göre bunun nedeni, romantik aşkın bir duygu olmaktan çok motivaston ve ödül ile oluşan bir alışkanlık olması. Aşk hissi ile dopamin seli ortaya çıkıyor. Dopamin, beyne ödül geribeslemesi sinyalleyen bir nörotransmitter (sinir hücrelerindeki bilgi akışını sağlayan küçük kimyasal iletken). Daha çok dopamin salgılandıkça, hedefimizin peşinde koşmak için daha çok motive oluyoruz.

Concordia Üniversitesinde psikoloji profesörü olan Jim Pfaus şöyle açıklıyor: “Aşk aslında cinsel arzu tarafından oluşturulan bir alışkanlık ve bu arzuyu ödüllendiriyor. Beyinde çalışma mekanizması, insanların madde bağımlısı haline gelmeleri ile aynı.” Aşka madde bağımlılığı gibi fiziksel bir bağımlılığımız olmasa da, aşk ve madde gibi arzularımızı motive edip ödüllendiren sinir sistemi mekanizmaları birbirlerine çok benziyorlar.

“Bağımlılık”, ayrılık ile sona ermiyor.

Journal of Neurophsiology’de 2010 yılında yayınlanan bir araştırma, bu benzerliği bir ileri seviyeye taşıyor: Ayrılık sonrasında beynimizde olanlar, “bağımlılık” özellikleri gösteriyorlar. Araştırmacılar, zor bir ayrılık sürecinden geçen küçük bir üniversite öğrencisi grubunu gözlemlemişler. Tüm denekler, zamanlarının %85’ini hala eski sevgililerini ya da flörtlerini düşünerek geçirdiklerini itiraf etmişler. Araştırmacılar deneklere eski sevgililerinin fotoğraflarını gösterdikten sonra deneklerin beyin MR’larını çekmişler. Bu beyin MR’ları, deneklerin şiddetli arzu ve bağımlılık ile ilgili korteks altı alanlarında sinirsel aktiviteler olduğunu göstermiş.

Araştırmacılardan biri, öğrencilerin “ödülleri” olan sevgilileri çoktan hayatlarından çıkmış olsa da, “orta beyindeki ödül sistemleri açısından, bu insanlar hala aşıklar” sonucuna varmış. İlişkimizin artık bittiğini anlasak da, ödül sistemimiz hala eski sevgilimizin dönmesini ve bizi yeniden mutlu etmesini bekliyor.

Yardımların için teşekkürler Mark Zuckerberg

Eski sevgilimizin kişisel hayatları birkaç tıklama uzağımızdayken, onları unutmak hiç de kolay değil. Sosyal medya, şiddetli isteklerimizi tatmin etmek için kolay bir ulaşım aracı sağlıyorlar. Western Ontario Üniversitesinde hazırlanan bir master tezi, Facebook’un ayrılıklar üzerindeki etkisini araştırıyor ve hiç de şaşırtıcı olmayan bir sonuca varıyor: Sosyal medya platformları, eski sevgililerimizin hayatlarını gözlemlemek ve izlemek için popüler bir araç sağlıyor.

Ama şöyle bir problem var: Şiddetli isteklerinizi sürekli tatmin etmeniz, onlardan kurtulmanızı neredeyse imkansız hale getiriyor. Growing Self Counseling and Life Coaching’in klinik direktörü Lisa Bobby, New York dergisine bunun kısmen biyolojik olduğunu söylüyor: “Eski sevgilinizle herhangi bir bağlantınızın olması, örneğin bir fotoğrafını görmeniz ya da bir mesajını okumanız, sizde endorphin (kişinin daha mutlu olmasına ve yaşadığı hayattan daha fazla keyif almasına yardımcı olan ve beyinde salgılanan bir hormon) seli yaratıyor”.

Londra Burnel Üniversitesi’nden psikolog Tara Marshall, araştırmasında benzer bir sonuca ulaşıyor. Mic’e verdiği röportajda Marshall şöyle diyor: “eski sevgiliyi sürekli olarak Facebook’ta izlemek, kişiyi bir bataklığa saplıyor ve kişinin eski sevgilisini kafasından atamamasına neden oluyor”. Eski sevgilinize odaklanarak, onu unutma kabiliyetinizi bastırıyorsunuz.

Bağımlılık aşırı uca kaydığında, insanlar bazen “ekskolik” (eskikolik) olabiliyorlar. Bobby New York’a şöyle diyor: “Ekskolik acı çekmiyor, takıntılı özlemin arafında hapsoluyor. Bu nedenle de ayrılık sonrası bir ekskolik konsantre olmakta sorun yaşıyor, depresif bir ruh halinde oluyor, aktivitelere ilgisini kaybediyor, iş üretkenliğini kaybediyor ve arkadaşlıkları geriliyor.” Kişi sadece ilişkisini kaybetmenin arkasından yas tutmuyor, acı ve takıntının kişisel ve sosyal hayatını ele geçirmesine de izin veriyor.

Bağımlılıktan kurtulma zamanı

Hepimiz ekskolik değiliz, ama eski sevgilimizi stalklamayı (gizlice takip etmeyi) sınırlandırmak hepimiz için faydalı olacaktır. Eski sevgilinizi Facebook’ta arkadaşlıktan çıkarmak bir çözüm. Ya da kendinizi tutamayarak eski sevgilinizi ne sıklıkta takip ettiğiniz konusunda bir ekskolik günlüğü tutup, eskiyi takip etmeme hedefinizin takibini yapabilirsiniz. Ya da kendinize daha başka bir sosyal medya hedefi bulun: Muhtemelen takıntılı bir şekilde yemek p*rno (bir dizi ismi) izlemek, eski sevgilinizi takıntılı olarak takip etmekten duygusal olarak daha az yıkıcı olacaktır.

Sonuçta bir tanenizin artık hayatınızda olmadığını, bir gecede kabul edemeyeceksiniz ve onu gizlice takip etme isteğini bir gecede bitiremeyeceksiniz. Aile, arkadaşlar, Ben and Jerry’s ve Netflix gibi destek sistemleri zaten bunun için var.

Bana sorularınızı uygun yazı altında sorabilirsiniz, benimle görüşme ayarlayabilirsiniz ya da ilişkiler setimize bakabilirsiniz.

Çeviri: Science Shows Why You Can’t Stop Facebook Stalking Your Ex

0 0 votes
Article Rating
Subscribe
Notify of

Yazıyla alakasız veya 500 kelimeyi geçen yorumlar cevaplanmıyorlar. "Yazıyla alakasız ama ..." ya da "en son yazı bu olduğundan buraya yazdım" diye başlamanız kurtarmıyor. Mahmut Abi ile özel görüşme yapmak isterseniz Erkek Adam Sanal Görüşme sayfasından sanal görüşme ayarlayabilirsiniz. Not: Burada soru sırası çok yüksek, Patreon destekçilerini, Patreon'da cevaplamaya öncelik veriyorum.

guest
64 Comments
Inline Feedbacks
View all comments
Temmuz Rıza
Temmuz Rıza
4 years ago

Merhaba Mahmut Abi. Eski sevgilimi sürekli stalklıyorum ve bunaengel olamıyorum. Ancak garip bir durum var. İlişki içindeyken çok iyiydik çok mutluyduk sonra benim ilişkide feminenleşmem ve oğlan çocuğu gibi davranmam yüzünden beni terk etti. Ara sıra bana mesaj atıp arkadaş olmaya devam edelim diye ısrar ediyordu ben ise kesinlikle hayır deyip bana geri dönmek isterse kapının açık olduğunu ama arkadaş olarak asla kalamayacağımı söylüyordum. Bu sırada başka kızlarla birlikte oldum ve eski sevgilim bunları gördükçe resmen deli oldu ve bana saçma sapan mesajlar attı. Şimdi sorun şu ki o sıralar onu stalklamak, son görülmesine bakmak vs. aklımın ucuna bile gelmiyordu… Read more »

jeremy
4 years ago
Reply to  Mahmut Abi

Neden 3 yada 4 ay beklemeli başka kadınlara yönelmek için yada başka kızlarla erkeği görmesi kadında ne tepki uyandırmakta?ayrılığın hemen arkasına değilde belli bir zaman geçtkten sonra başka bir kızla instagram hikayesi paylaştım eski kız arkadaşım gördü bakmakta her paylaşımıma sebebi ne olabilir? ayrılalı 1 yıl oldu halen beni takip etmekte gönderilerime bakmakta benim paylaştığım hatunlar resimden sonra aynı gün kalpli bir hediye kendisine gönderilen paylaştı durumunda misilleme mi?

Bur
Bur
4 years ago
Reply to  Mahmut Abi

Ayrıldıktan 2-3 ay sonra tamamen umursamıyor galiba kızlar degil mi abi

jeremy
4 years ago
Reply to  Mahmut Abi

1yıl önce ayrıldım sevgilimden beni sosyal mecralardan silmedi takipte sağlık personeliyim estetik ameliyat olacaktı bende geri döndürmek adına yardımcı olmak istedim iletişimi koparmadım randevu aldım ameliyat için ama pek işe yaramadı istediğim admları atmadı bana ama bazı paylaşımlarımı kıskandığını sezdim açıkcası ama bana sevgili olma adımları atmadı .sorum şu; bu kadın için 3 ay sonra olacağı ameliyat için yardımcı olmalı mıyım beni aradığında sorguladığında ne demeliyim yakınımdaki insanlar aracılığı ile ameliyat gerçekleşecek. O benim ve çevremin ona yardımcı olacağını zannetmekte su an?TAVRIM DAVRANIŞIM BU SÜREÇTE NE OLMALI ?

jeremy
4 years ago
Reply to  Mahmut Abi

ameliyat için ama pek işe yaramadı Yani kız güzelleşmedi anlamında mı işe yaramadı? (ameliyat olacağını biliyordum benle beraberken isteği vardı ayrılınca köprü atmak amaçlı iletişim sürdürdüm maksat geri döndürmekti. o da yardımcı olmama ses etmedi ve iletişimimiz sürdü bayramlarda özel günlerde doğum günlerimde bana kutlama atar ama sık araşmayız 8 ay kadar ciddi oneitis yaptım kadını ve zorlandım boşluk hissi beni kemirdi, kadın 40 yaş 10/6 bir kadın. Arkadaşın telefonu var kendisinde o ilgilenecekti ama kadından umudum kalmadı ve beni terketmiş birine yardımcı olmak istemiyorum arkadaşa ulaşırsa başından savsın mı?)

jeremy
4 years ago
Reply to  Mahmut Abi

face instagram ekli şuan ama 2 aydır yazmıyorum sileyimmi durumlarıma bakıyor bende onun kilere ?

jeremy
4 years ago
Reply to  Mahmut Abi

en son kendisi yazdı sağlık sorunu için geçmiş olsun iletisi

jeremy
4 years ago
Reply to  jeremy

Arkadaşın telefonu var kendisinde o ilgilenecekti ama kadından umudum kalmadı ve beni terketmiş birine yardımcı olmak istemiyorum arkadaşa ulaşırsa başından savsın mı?)

urascimenlii
urascimenlii
4 years ago

Ben çoktan unuttum ve stalklamayalı yıllar yıllar oldu ama arada bir aklıma yinede gelir ama geri dönmesini istemem. Ondan kalan etki midir bilmem ama kısa saçlı iki uzun ilişkim olmuştu ve halen daha kısa saçlı hatunlar beni cezbeder direk yanına gider merhaba der setimi açarım ama kısa saçlı kızların önceliği hep var ya eski sevgili arzuları yada hoşuma giden tarz bu çözemedim

Frank Underwood
Frank Underwood
4 years ago

Ne yalan söyleyeyim bende ayrıldığım vakit açıp bakıyordum ta ki ondan daha güzel daha ince belli bir kadın bulana kadar..

19tumen
19tumen
4 years ago

Dopamini baskılarsak, demek unutma olayını çözmüş olacağız, tüm insanlık olarak. Diğer türlü ne kadar kaçsak da günümüz yeni medyasında pek saklanılacak yer bulunmamaktadır.

Tanjant Alfa
Tanjant Alfa
4 years ago

Mahmut abi. Bazen instada konuştuğum kızlar mesajı açmıyor. Yani görüldü bile atmıyor. Bu kızlara bir daha yazmıyorum orası tamam ama sence bunlar takipten çıkarılmalı mı? Mesajımı açacak kadar bile ilgi duymayan kızlarla takiplesmenin gereği var mı?

Uygar
Uygar
4 years ago

Sigarayla ilgili bir şey okumuştum. Bıraktıktan sonra her sigara isteği geldiğinde, eliniz her sigara paketine gittiğinde (tabii artık paket taşımak saçmalık ) bekleyin ve bir kaç saat içinde o krizin azaldığını gözlemleyin. Bunu başarırsanız bir sonraki krizde ”Öncekini sabredip aştım, bunu da aşabilirim” diyerek daha kolay atlatıyorsunuz. Ta ki bu istek azala azala yok olana kadar.

Şimdi ben arama motoruna her onun adını yazasım geldiğinde ”Dur, bekle” diyip dikkatimi başka şeylere yönlendiriyorum. Çok işe yarıyor. Bu dopamin illüzyonunu dizginleyebilirsiniz.

yld
yld
4 years ago
Reply to  Mahmut Abi

hahahaah

Uygar
Uygar
4 years ago
Reply to  Mahmut Abi

Sosyal medyadaki arama kısmını kastetmiştim. Engellendiği için google’da arama yapan tiplerle aynı kefeye koyulduk. Gerçi ikisi arasında çok bir fark yok

geronimo
geronimo
4 years ago

Mahmut abi selam sigarayı bırakma veya sigara ilgili bir yazı,video var mı ? bırakmak istiyorum fakat alelade bir yöntemle olmuyor. Eğer varsa paylaşır mısın ben baktım bulamadım

bir kız
bir kız
4 years ago

merhaba, konuyla gayet ilgili bi sorum var. ama yazarken bile utanıyorum yani. bu arada site şahane. 2 seneye yakındır takip ediyorum, sıkılmadan göz attığım tek mecra herhalde. 1 senedir filan hayatımda biri vardı. yani bi süre görüştük, çok da eğlenceli, sevecen, sıcak bi ilişkimiz vardı ama eski sevgilisi bunu çok saçma bi şekilde terk etmiş. doğum gününde ara vermek istemiş, bu da adama çok koymuş, sonra da sevgililik olayına tövbe etmiş. kendini ilişkiye kapatmış. ben de başta bunu pek önemsemedim, zaten birkaç görüşürüz sonra da biter diyordum ama paylaşım derinleştikçe, birlikte geçirdiğimiz vakit artıp nitelikli hale geldikçe de neden sevgili… Read more »

Hataların hatasını yapan eski beta
Hataların hatasını yapan eski beta
4 years ago
Reply to  bir kız

Bu çocuk eski sevgilisini onoteis yapmış birisi ve duygusal olarak çok zayıf. Eski sevgilisinden ayrıldığı zamanı gün olarak sayıp 578 diye tweet atmış bundan daha büyük zayıflık olamaz. Üstüne bir de sana “ben o kıza annelik yapmak istedim” demiş , direk kaç kurtul. Mahmut abinin bir sözü vardı “Erkek duygusal olarak sağlam bir kaya olmalıdır”. Bu çocuk kaya değil toz tanesi bile olamaz. Büyük ihtimal seninle sadece seks için görüşüp iletişim kuruyor . Seninle ciddi bir şey düşünseydi eskiye takılı kalıp “578” diye tweet atmazdı. Bu çok büyük bir kırmızı alarm. O erkekten çok güzel ev hanımı olur ama asla… Read more »

bir kız
bir kız
4 years ago
Reply to  Mahmut Abi

abi tabii ki “ben eski sevgilimi unutamadım” diye girmedi adam hayatıma :d ilk buluşmalarımızdan birinde ilişki istemediğini söylemiş ama ben gerçekten duymamıştım çünkü o zaman o gözle bakmıyordum zaten ona, öyle kahve mahve içiyoduk. sonra sonra gelişti bu durum. ben de 1.5 ay sonra “sevgili olmuyoz mu” diye kurcalamaya başladım zaten. ve kesinlikle eski sevgilisini unutmamış biri gibi davranmıyordu. “böyle ayrıldık, allah da belasını versin, ama umrumda değil” modundaydı. o yüzden ben daha da şok oldum böyle tivit atmasına. bu yorumlarınız benim çok işime yaradı, çok teşekkür ederim, bir şeyin içinden çıktım. çünkü burada okuduklarımla da birleştirerek bir erkek adamdan… Read more »

Cesur
Cesur
4 years ago
Reply to  bir kız

Sen en son „ayrıldığınızdan” sonra birinle tanışıp görüşmüş olmuş olsaydın,aklın eskisinde oldugu ve eskisini oneitis yaptığın için yenisinde eskisine gösterdiğin ilgiyi zaten gösteremezdin ve stalk gibi şeyler yaparak yapışmazdın. O da seni muhtemelen oneitis yapardı. Bu zinciri kır. Şimdi sana çok güzel yorumlar yazmışlar sende “tamam bu cok işime yaradı görüşüm değişti” deyince hersey sende düzeldi olduğunu sanmıyorum. Yinede sen onunla ilgili herseyi, varsa hediyeleri, en ugak herseyi numarasını heryerden sil, engel listende varsa oradanda, sosyal medyada stalklamaya kendine hakim olamayacağını düşünüyorsan sosyal medyanı kapat bir süreliğine. Yani onu aklına getirecek herseyi ya kaldır yada at ve ona ulaşabileceğin her… Read more »

bir kız
bir kız
4 years ago
Reply to  Cesur

ahahah ya arkadaş ne düzelmemesi, ne yardımı (alınabilir tabii, küçümsemek için demiyorum) kapadım gitti konuyu, ilk defa birinden “ayrılmıyorum” ki. benim derdim “noluyo da bu kadar güzel gittiği halde ilişki olmuyo” idi temelde. onu da anladım. napayım adam bana çaycı almış tutup atayım mı, kullanıyorum güzel güzel 😀 ayrıca ayrı olduğumuz dönemlerde hiçbir zaman ben ulaşmadım ki tekrar, hep o geldi. ben karşı koyamadım, hatam oydu. eve de kapanamayacak kadar yoğunum zaten. ve itici olacak kadar yapışıp “geri dön, beni sev” diye yalvarıyor da değilim. san franciscolu dayıya selamlar, büyüdük artık, kimseye zararımız dokunmuyor:)

KupaValesi
KupaValesi
4 years ago
Reply to  bir kız

Kız yardım istemiş , herkes de hunharca yardım etmiş. Hani erkekler kardeşti. Hani “erkekadam” dayanışma organizasyonuydu. Bahsi geçen erkek belki içimizden biriydi. Fight Club ruhu nereye gitti :)) ? “Hataların hatasını yapan eski beta” yorumun çok ezikçe çok. Senin adına üzüldüm.

Hataların hatasını yapan eski beta
Hataların hatasını yapan eski beta
4 years ago
Reply to  KupaValesi

Benim adıma üzülmek yerine hikayedeki erkek için üzülebilirsin. Ya da sen ilk önce kendin için üzül çünkü hiç bir şey anlamamışsın KupaValesi.

Jack Sparrow
4 years ago

Abi benim bı arkadaşım var 4 yıldır beklediği kıza ne kadar uyarsamda instadan teklif ediyor. He anlaşılacağı kadar reddediliyor. Sonra no contactte yapamayıp kıza beni engelle diyor ama kız engellemiyor. Bana sorduğunda ilgi bağımlılığı ve arkadaş kalmak friendzone atmak istediğini söyledim sence neden engellemedi ?

cxaslan
cxaslan
4 years ago

Gerçekten altın değerinde bir yazı. Üstünde düşündükçe buradan çıkarılacak sonuç çok etkili bence. Aşk denilen olayın cinsel arzu ile beyinde salgılanan hormonlar sayesinde gerçekleştiği vurgulanmış. E tabi biz de buna isim koyamadığımız için küçüklükten beri bize dayatılan, aşk denilen tuzağa düşerek bu ismi konduruyorduk. Okudukça keşfediyorum, sağolun ceviri için.

Fearlessman
Fearlessman
3 years ago

abi beş aylık ilişkim vardı. bir gün kız mesajlarında aşağılardan bir şey göstericekken eski sevgilisine denk geldik, gizlemeye çalıştı. ama son konuştuğu tarih ilişkimizden sonraydı ben de aç bakıcam dedim. en son bizim ikinci ayımızda konuşmuş ve çocuk kızı evine kahvaltıya çağırmış o da olur demiş. gitmiş mi gitmemiş mi bilmiyorum ben bunu görünce ayrıldım yediremedim. birde sarmaş dolaş fotoğrafları duruyordu silmemiş. ilk 2 ay çok bağımız yoktu sonradan da iyiydik aslında, yazık ettim mi diye kafam kurcalanıyor. ama onun hata ettiğine eminim bu yüzden de içimde hep o bunun acısını çekiyor mu diye merak oluşuyor ve stalk yapıyorum. henüz… Read more »

normal
normal
3 years ago

Mahmut abi selamlar. Bu oneitis mevzusu bende çok ilerlemiş yani 2 3 gün hesabına bakmayınca tansiyonum 15 16 gördü.Gerçekten trajikomik bir durum kızlara ulaşma konusundada bir sıkıntım yok aslında. Kızdan sonra 4 5 tane kızı reddetmişimdir.buda aslında beynimde olayı baya kemikleştirdi. Sence ne yapmalıyım?

Max payne
Max payne
3 years ago

Mahmut abi artık kafayı yemek üzereyim, tüm hayatım eski sevgilim oldu, resmen yıkıldım kendimi son derece değersiz tabiri caiz ise bir bok parçası gibi hissediyorum, 2 ay oldu ayrılalı ama kendisini aklımdan bir saniye bile çıkaramıyorum, sürekli merak halindeyim beni tüm sosyal medyadan engelledi, başkasının telefonundan bakıyorum, baksamda bakmasamda hep aklımda depresif intihara meyilli iğrenç bir hale geldim, takıntılı ve obsesif şekilde düşünebildiğim tek şey bu kız, artık düşünmekten yoruldum hayatımı yaşayamaz hale geldim, iletişimi kes kuralını uyguluyorum ama kız ile aynı sınıftayız dönem başlayınca mecbur göreceğim, gerçekten hayatımın en dip noktasındayım ve nasıl çıkacağımı bilmiyorum, bu aşk mı yoksa… Read more »

Rıza
Rıza
3 years ago

Mahmut abi, biz değilde kız arkadaşımız eski sevgilisini stalklıyorsa, storysine bakıp engelliyorsa ne yapmalı? Ne tepki vermeli?

Rıza
Rıza
3 years ago
Reply to  Mahmut Abi

Kıza artık cidd bir ilişkide olmadığımızı söyledim, bana ben senin bile eski sevgililerine bakıyorum, sanki sen bakmıyor musun hergün bakmıyorum 1 aydır ilk defa baktım vs tarzında konuştu, tartışmaya girmedim fazla ama kendini haklı görüyor bu konuda

Shredded
Shredded
3 years ago

Hocam, sevgilimle bu sabah ayrıldık ve akşamın bu saatinde hesabına bakayım bir değişiklik var mı dedim ve hesabını gizliden herkese açık yapmış. Biliyorum stalklamam yanlış ama kızın amacının daldan dala atlamak olduğu kesin midir?